Tuzilish izomeriyasining 10 ta turi
Tuzilish izomerlarida molekuladagi atomlarning o'zaro bog'lanish tartibi yoki ligandlarning joylashishi farqlanadi. Har bir tur o'ziga xos kimyoviy tahlil usullari (cho'ktirish, spektroskopiya) orqali aniqlanadi:
Ionlanish izomeriyasi
Ichki va tashqi sferadagi kislota qoldiqlari o'rni almashinadi
💡 BaCl₂ va AgNO₃ bilan turlicha cho'kma beradi
Gidrat (Solvat) izomeriyasi
Suv molekulalarining ichki koordinatsion yoki tashqi kristallogidrat sferasida taqsimlanishi
💡 AgNO₃ bilan 3, 2 yoki 1 mol AgCl cho'kmasi
Bog'lanish izomeriyasi
Ambidentat ligandlarning turli donor atomlar orqali markaziy atomga bog'lanishi
💡 NO₂⁻ / ONO⁻, SCN⁻ / NCS⁻
Koordinatsion izomeriya
Kation va anion kompleks ionlar o'rtasida ligandlar yoki markaziy metallarning almashishi
💡 Kation va anion sferalari to'liq almashinadi
O'rinbosar izomeriyasi
Ligandning o'zida o'rinbosar guruhlarning har xil joylashishi (orto, meta, para)
💡 Ligandning o'z strukturasidagi izomeriya
Konformatsion izomeriya
Xelat halqasining fazoviy konformatsiyalari (δ va λ shakllari)
💡 Chelate ring konformatsiyasi
Holat (Spin) izomeriyasi
Yuqori va quyi spinli elektron holatlari o'rtasidagi muvozanat
💡 Harorat yoki bosim ta'sirida spin-krossover (SCO)
Elektron izomeriyasi
Valensiya taqsimotining almashinuvi (Valence tautomerism)
💡 Metall-ligand redoks muvozanati
Formal (Polimerlanish) izomeriyasi
Empirik formulasi bir xil, lekin molekulyar massasi karrali ortgan komplekslar
💡 Monomer va dimer shakllar
Koordinatsion o'rin almashish
Ko'prikli komplekslarda ligandlarning metallar o'rtasida notekis taqsimlanishi
💡 Ko'prikli polinuklear komplekslar