📊 FERROTSIANID — PRUSSIAN BLUE SENTEZI!

[Fe(CN)₆]⁴⁻ — ferrotsianid, sariq qon tuzi anioni. Sariq rang, λmax = 420 nm, log β₆ = 35.4.

📊 Nima o'lchanadi?
Barqarorlik konstantasi (β₆) — log β₆ = 35.4.
Stoxiometriya — 1:6 (ML₆).
🔬 Qanday ishlaydi?
Job metodi — xL = 0.86 da maksimum.
Izosbestik nuqtalar — 380, 420 nm.

Prussian Blue: Fe³⁺ + [Fe(CN)₆]⁴⁻ → Fe₄[Fe(CN)₆]₃ (ko'k cho'kma). Bu analitik kimyoda Fe³⁺ ni sifat aniqlashda ishlatiladi.

LMCT o'tish: λmax = 420 nm, ε = 1010 M⁻¹cm⁻¹. Bu ligand-to-metal charge transfer o'tish natijasida yuzaga keladi.

[Fe(CN)6]4-📊 Spektrofotometrik titrlash

Geksatsianoferrat(II)

Ferrotsianid (sariq qon tuzi anioni)

M = 211.95 g/mol • CAS: 13943-58-3

4:1 elektrolitlog β₆ = 35.4λmax = 420 nmε = 1010
← Barcha birikmalar

🧪 Birikma haqida (spektrofotometrik titrlash uchun)

[Fe(CN)₆]⁴⁻ — ferrotsianid, sariq qon tuzi anioni. Spektrofotometrik titrlashda 4:1 elektrolit — 5 ta ion borligini ko'rsatadi.

  • Fe²⁺ (d⁶, past spin) — diamagnit kompleks
  • 6 ta CN⁻ ichki sferada (Fe²⁺ ga bog'langan)
  • log β₆ = 35.4 — juda yuqori barqarorlik
  • λmax = 420 nm — sariq rang
  • ε = 1010 M⁻¹cm⁻¹ — o'rta sezgirlik (LMCT o'tish)
  • Izosbestik nuqtalar — 380, 420 nm
  • Job metodi — xL = 0.86 → 1:6
  • Diamagnit — μ = 0 BM

📜 Ferrotsianid — Prussian Blue sintezi (1704-1822)

[Fe(CN)₆]⁴⁻ — ferrotsianid anioni, sariq qon tuzi (K₄[Fe(CN)₆]) ning asosiy komponenti. 1704-yilda Diesbach tasodifan Prussian Blue ni kashf etdi, 1822-yilda Leopold Gmelin ferrotsianidni sintez qildi.

Ferrotsianid Prussian Blue (Fe₄[Fe(CN)₆]₃) sintezida ishlatiladi. Fe³⁺ qo'shilganda ko'k cho'kma hosil bo'ladi — bu analitik kimyoda Fe³⁺ ni sifat aniqlashda ishlatiladi. Fe²⁺ (d⁶, past spin) diamagnit — barcha elektronlar juftlangan (μ = 0 BM). log β₆ = 35.4 — juda yuqori barqarorlik. Bu kompleks NMR spektroskopiya uchun mos.

💡 Qiziqarli faktlar

Prussian Blue sintezi (1704)

Diesbach 1704-yilda tasodifan Prussian Blue ni kashf etdi. Fe³⁺ + [Fe(CN)₆]⁴⁻ → Fe₄[Fe(CN)₆]₃ (ko'k cho'kma). Bu analitik kimyoda Fe³⁺ ni sifat aniqlashda ishlatiladi.

Sariq qon tuzi (1822)

Leopold Gmelin 1822-yilda ferrotsianidni sintez qildi. Bu kompleks hayvon qoni va temir tuzlaridan olingan.

Juda yuqori barqarorlik

log β₆ = 35.4 — juda yuqori barqarorlik. CN⁻ kuchli maydon ligand — Fe²⁺ (d⁶, past spin) diamagnit.

Diamagnit kompleks

Fe²⁺ (d⁶, past spin) diamagnit — barcha elektronlar juftlangan (μ = 0 BM). Bu NMR spektroskopiya uchun mos.

LMCT o'tish

λmax = 420 nm, ε = 1010 M⁻¹cm⁻¹. Bu ligand-to-metal charge transfer (LMCT) o'tish natijasida yuzaga keladi.

Job metodi (uzluksiz variatsiyalar)

Job metodi yordamida stoxiometriya aniqlangan. xL = 0.86 da maksimum — bu 1:6 stoxiometriyani ko'rsatadi.

📐 Barqarorlik konstantasi (β₆) — kompleks mustahkamligi

Umumiy barqarorlik konstantasi (β₆) — Fe²⁺ ioniga 6 ta CN⁻ ligand birikishi natijasida hosil bo'lgan kompleksning termodinamik barqarorligini ifodalaydi. log β₆ = 35.4 — bu juda yuqori barqarorlikni ko'rsatadi, CN⁻ kuchli maydon ligand tufayli.

Bosqichli konstantalar:

Fe²⁺ + CN⁻ ⇌ [Fe(CN)]⁺     log K1 = 7.8

1-bosqich konstantasi — [Fe(CN)]⁺ (och sariq)

[Fe(CN)]⁺ + CN⁻ ⇌ [Fe(CN)₂]⁻     log K2 = 7.2

2-bosqich konstantasi — [Fe(CN)₂]⁻ (sariq)

[Fe(CN)₂]⁻ + CN⁻ ⇌ [Fe(CN)₃]²⁻     log K3 = 6.8

3-bosqich konstantasi — [Fe(CN)₃]²⁻ (sariq)

[Fe(CN)₃]²⁻ + CN⁻ ⇌ [Fe(CN)₄]³⁻     log K4 = 6.2

4-bosqich konstantasi — [Fe(CN)₄]³⁻ (sariq)

[Fe(CN)₄]³⁻ + CN⁻ ⇌ [Fe(CN)₅]⁴⁻     log K5 = 5.8

5-bosqich konstantasi — [Fe(CN)₅]⁴⁻ (sariq)

[Fe(CN)₅]⁴⁻ + CN⁻ ⇌ [Fe(CN)₆]⁴⁻     log K6 = 5.2

6-bosqich konstantasi — [Fe(CN)₆]⁴⁻ (to'q sariq)

β₆ = K₁ · K₂ · K₃ · K₄ · K₅ · K₆ = 10^35.4

Umumiy barqarorlik konstantasi — juda yuqori barqarorlik

📊 Spektral grafik — to'lqin uzunligi vs absorbsiya

Spektral grafik — to'lqin uzunligi (λ) vs absorbsiya (A). λmax = 420 nm da maksimal yutilish kuzatiladi. Slayderni harakatlantirib, to'lqin uzunligini o'zgartiring.

350 nm420 nm (λmax)750 nm
To'lqin uzunligi:
420 nm
Absorbsiya:
1.01
Hodisa:
λmax — maksimal yutilish
📚 Nazariy izoh:

Maksimal yutilish — LMCT o'tish

0.00.20.40.60.81.01.2350 nm400 nm450 nm500 nm550 nm600 nm650 nm700 nm750 nmTo'lqin uzunligi (nm)Absorbsiya (A)λmax = 420 nm

🔬 Job metodi grafigi — uzluksiz variatsiyalar

Job metodi — xL (ligand mol ulushi) vs A·(1-xL). Maksimum xL = 0.86 da — bu 1:6 stoxiometriyani ko'rsatadi.

0.0 (faqat Fe²⁺)0.86 (MAKSIMUM)1.0 (faqat CN⁻)
xL:
0.86
A·(1-xL):
0.129
Hodisa:
1:6 stoxiometriya — MAKSIMUM
📚 Nazariy izoh:

MAKSIMUM — 1:6 stoxiometriya (ML₆)

0.00.10.20.30.40.50.60.70.80.00.20.40.60.81.0xL (ligand mol ulushi)A·(1-xL)xL = 0.86 → 1:6

🔬 Job metodi kalkulyatori — uzluksiz variatsiyalar

Metall va ligand konsentratsiyalarini kiriting — stoxiometriya aniqlanadi.

Ligand mol ulushi (xL):
0.857
Stoxiometriya:
1:6 (ML₆)

Formula: xL = [CN⁻] / ([Fe²⁺] + [CN⁻]) = 0.006 / (0.001 + 0.006) = 0.857

💡 Eslatma: xL = 0.50 → 1:1, xL = 0.67 → 1:2, xL = 0.75 → 1:3, xL = 0.86 → 1:6

🧮 Barqarorlik konstantasi kalkulyatori

log β₆ ni kiriting — ΔG° hisoblanadi.

β₆:
2.51e+35
ΔG° (kJ/mol):
-201.95

Formula: ΔG° = −RT·ln(β₆) = −8.314 × 298 × ln(10^35.4) / 1000 = -201.95 kJ/mol

📊 Benesi-Hildebrand kalkulyatori

Absorbsiya va ligand konsentratsiyasini kiriting — 1/A va 1/[L] hisoblanadi.

1/A:
0.990
1/[CN⁻]:
100.000

Formula: 1/(A-A₀) = 1/(ε·[Fe²⁺]·β₆) + 1/(ε·[Fe²⁺]·β₆·[CN⁻])

💡 Eslatma: 1/A vs 1/[CN⁻] grafigi chiziqli bo'lsa, β₆ hisoblanadi.

📊 Izosbestik nuqtalar — muvozanat ko'rsatkichi

Izosbestik nuqta — turli konsentratsiyalarda olingan spektrlarning kesishgan nuqtasi. [Fe(CN)₆]⁴⁻ uchun izosbestik nuqtalar: 380, 420 nm.

Bitta izosbestik nuqta

Faqat erkin ligand va kompleks muvozanatda.

Bir nechta izosbestik nuqta

[Fe(CN)]⁺, [Fe(CN)₂]⁻, [Fe(CN)₃]²⁻, [Fe(CN)₄]³⁻, [Fe(CN)₅]⁴⁻, [Fe(CN)₆]⁴⁻ — bir nechta kompleks shakllari muvozanatda.

🧪 Laboratoriyada 0 dan bajarish tartibi (nazariy asoslangan)

1

⚠ Xavfsizlik choralari

KRITIK
2

Kerakli asboblar

KRITIK
3

Fe²⁺ eritmasini tayyorlash

KRITIK
4

CN⁻ eritmasini tayyorlash

KRITIK
5

Job metodi uchun eritmalarni tayyorlash

KRITIK
6

Spektrofotometrik o'lchash

7

Job grafigini qurish

8

β₆ hisoblash (Benesi-Hildebrand)

9

Natijalarni tahlil qilish

10

Tozalash va saqlash

🔬 Laboratoriya tahlil natijalari (nazariy izohlar bilan)

Har bir laboratoriya natijasiga nazariy izoh beriladi.

O'lchash ID
SPEC-24-001
2026-07-151.0e-3 M • λmax = 420 nm
📝 Toza [Fe(CN)₆]⁴⁻ — standart sharoit
📚 Nazariy izoh:

Standart sharoitda A = 1.01, λmax = 420 nm. Bu [Fe(CN)₆]⁴⁻ ning sariq rangini ko'rsatadi.

Absorbsiya (A):
1.01
λmax (nm):
420
Ionlar soni:
5
Elektrolit turi:
4:1 elektrolit

⚖️ Kengaytiruvchi metodlar — spektrofotometrik titrlashga qo'shimcha

UV-Vis spektroskopiya

To'ldiruvchi
100%

Spektrlarni qayd etish va tahlil qilish

✓ Afzallik:Tez va aniq spektral ma'lumotlar, ε = 1010 M⁻¹cm⁻¹ — o'rta sezgirlik
✗ Kamchilik:Faqat yutuvchi moddalar uchun

Potentsiometrik titrlash

To'ldiruvchi
85%

Potensial o'zgarishini o'lchash

✓ Afzallik:Rangsiz eritmalar uchun
✗ Kamchilik:Ion-selektiv elektrod kerak

Kalorimetrik titrlash

To'ldiruvchi
80%

Issiqlik o'zgarishini o'lchash (ΔH)

✓ Afzallik:Termodinamik parametrlar (ΔH, ΔS)
✗ Kamchilik:Qimmat uskunalar

NMR spektroskopiya

To'ldiruvchi
95%

Yadro magnit rezonansi

✓ Afzallik:Strukturaviy ma'lumotlar (diamagnit)
✗ Kamchilik:Diamagnit moddalar uchun (Fe²⁺ diamagnit)

EPR spektroskopiya

To'ldiruvchi
60%

Elektron paramagnit rezonans

✓ Afzallik:Paramagnit moddalar uchun
✗ Kamchilik:Faqat paramagnit moddalar (Fe²⁺ diamagnit)

EXAFS spektroskopiya

To'ldiruvchi
85%

Kengaytirilgan rentgen nurlari yutilish nozik tuzilishi

✓ Afzallik:Mahalliy strukturani aniqlash (Fe-C masofalari)
✗ Kamchilik:Sinxrotron nurlari kerak

💡 To'liq tahlil uchun eng yaxshi kombinatsiya:

Spektrofotometrik titrlash (β₆, stoxiometriya) + UV-Vis (spektrlar) + NMR (diamagnit Fe²⁺) + EXAFS (mahalliy struktura) + Kalorimetriya (ΔH, ΔS) — besh metod birgalikda [Fe(CN)₆]⁴⁻ ni to'liq tavsiflaydi.

✅ Asosiy xulosalar

  1. Spektrofotometrik titrlash — barqarorlik konstantalarini aniqlashning asosiy usuli
  2. Umumiy barqarorlik konstantasi β₆ — log β₆ = 35.4 (juda yuqori barqarorlik)
  3. Job metodi — xL = 0.86 → 1:6 stoxiometriya
  4. Izosbestik nuqtalar — 380, 420 nm
  5. LMCT o'tish — λmax = 420 nm, ε = 1010 M⁻¹cm⁻¹
  6. Diamagnit — μ = 0 BM (barcha elektronlar juftlangan)