➕ Kation komplekslar
Ichki sfera musbat zaryadli • Tashqi sferada anionlar
📋 Kation komplekslar haqida
Kation komplekslar — ichki sferaning umumiy zaryadi musbat bo'lgan komplekslardir. Tashqi sferada anionlar (Cl⁻, SO₄²⁻, NO₃⁻ va h.k.) bo'ladi. Markaziy atom nomi o'zgarmaydi — oddiy element nomi bilan ataladi.
Xususiyatlari
- • Ichki sfera zaryadi: +1, +2, +3, +4
- • Tashqi sfera: anionlar
- • Nomlashda o'zgarish yo'q
- • Suvda dissotsilanadi
Dissotsilanish
- • Tashqi sfera anionlari ajraladi
- • Ichki sfera butunligicha qoladi
- • Elektr o'tkazuvchanlikka ega
- • Ko'pchiligi suvda yaxshi eriydi
⭐ Eng muhim kation komplekslar
[Co(NH₃)₆]Cl₃
Z = +3geksaamminkobalt(III) xlorid
💡 Verner klassikasi. 6 ta NH₃ — ichki sfera musbat.
[Zn(NH₃)₄]Cl₂
Z = +2tetraamminrux(II) xlorid
💡 Rux ammiakati. KS = 4, tetraedrik.
[Cr(H₂O)₆]Cl₃
Z = +3geksaakvaxrom(III) xlorid
💡 Gidrat izomeriyaga misol. 3 ta izomeri mavjud.
[Ag(NH₃)₂]Cl
Z = +1diamminkumush(I) xlorid
💡 Chiziqli kompleks. KS = 2. Tollens reaktivi uchun asos.
[Cu(NH₃)₄]SO₄
Z = +2tetraamminmis(II) sulfat
💡 Mis ammiakati. Shveytser reaktivi.
[Al(H₂O)₆]Cl₃
Z = +3geksaakvaalyuminiy xlorid
💡 Alyuminiy akvakompleksi. KS = 6, oktaedrik.
💧 Dissotsilanish reaksiyalari
[Co(NH₃)₆]Cl₃ → [Co(NH₃)₆]³⁺ + 3Cl⁻
[Cr(H₂O)₆]Cl₃ → [Cr(H₂O)₆]³⁺ + 3Cl⁻
[Ag(NH₃)₂]Cl → [Ag(NH₃)₂]⁺ + Cl⁻
⚠️ Muhim: Ichki sfera mustahkam bog'langan. Dissotsilanishda faqat tashqi sfera ionlari ajraladi.
✅ Asosiy xulosalar
- Kation komplekslar — ichki sfera musbat zaryadli
- Tashqi sferada anionlar joylashgan
- Markaziy atom nomi o'zgarmaydi
- Suvda dissotsilanganda faqat tashqi sfera ionlari ajraladi
- Eng ko'p uchraydigan komplekslar turi