Ni⁰
d¹⁰
18 e⁻
Td
sp³
Mond 1890
CO
LC₅₀=7ppm
tetraedrik
🏆 Birinchi metall karbonil (1890)☠️ Juda zaharli (LC₅₀ = 7 ppm)⚛️ 18 elektron qoidasi🏭 Mond jarayoni

[Ni(CO)₄]

Nikel tetrakarbonil • Nickel tetracarbonyl • Tetrakarbonilnikel(0)

🧪Formula
[Ni(CO)₄]
⚖️M massa
170.73 g/mol
💎Geometriya
Tetraedrik (Td)
🎨Holati
Rangsiz suyuqlik
⚛️Elektronlar
18 e⁻ (qoida)
📋

Asosiy ma'lumotlar

CAS raqami
13463-39-3
Zichlik
1.318 g/cm³ (22°C)
Qaynash harorati
43°C
Suyuqlanish harorati
-19.3°C
Bug' bosimi
390 mm Hg (22°C)
Dipol moment
0 D (Td simmetrik)
Simmetriya
Td (tetraedrik)
Rangi
Rangsiz

☠️ JUDA ZAHARLI! — Eng yuqori darajadagi xavf

⚠️ Toksiklik

  • TLV-TWA: 0.05 ppm (0.12 mg/m³)
  • LC₅₀: 7 ppm/30min (kalamush) — juda past!
  • Ta'sir mexanizmi: CO ajralib chiqadi → gemoglobin bilan bog'lanadi
  • Ni²⁺: kanserogen (IARC Group 1)
  • Himoya: To'liq himoya kiyimi, respirator

🔥 Fizik xavflar

  • Juda yonuvchan: alangalanish harorati -22°C
  • Bug'lari: havodan og'ir (5.9×), pastga yig'iladi
  • Portlash: havo bilan portlovchi aralashma
  • Parchalanish: Ni + 4CO (60°C+ da)
  • Saqlash: inert atmosferada, sovuq

Asosiy xulosalar

💎 Tetraedrik geometriya: Td simmetriya, 4 ta ekvivalent CO
⚛️ 18 elektron: Ni⁰ (d¹⁰) + 4×2 = 18 → juda barqaror
🔗 Sinergik bog'lanish: σ-donatsiya + π-backbonding
🏭 Mond jarayoni: Ni tozalash (99.99% sof nikel)
🔬 FTIR: bitta cho'qqi (2057 cm⁻¹) — Td simmetriya
☠️ Juda zaharli: LC₅₀ = 7 ppm — eng xavfli metall karbonil