📋Geometrik xususiyatlar
Koordinatsion son5
Valent burchaklar90° & 120°
Gibridlanishsp³d (d_z²)
SimmetriyaD₃ₕ
Trigonal bipiramida geometriyasida ligandlar 2 ta guruhga bo'linadi: 3 ta ekvatorial ligand (o'zaro 120°) va 2 ta aksial ligand (ekvatorga 90°, o'zaro 180°). Berry psevdorotatsiyasi tufayli aksial va ekvatorial ligandlar past energiya to'sig'i bilan tez almashinib turadi.
Trigonal bipiramidal komplekslar
KS=5 TBP komplekslar(4 ta)
| Formula | IUPAC nomi | Markaziy ion | Xususiyati |
|---|---|---|---|
| [Fe(CO)₅] | Pentakarboniltemir(0) | Fe⁰ (3d⁸) | Klassik 18-elektronli organometall kompleks |
| [CuCl₅]³⁻ | Pentaxlorokuprat(II) | Cu²⁺ (3d⁹) | Trigonal bipiramidal anorganik kompleks |
| [Ni(CN)₅]³⁻ | Pentasianonikelat(II) | Ni²⁺ (3d⁸) | TBP va kvadrat piramida oraliq muvozanatida (Berry psevdorotatsiyasi) |
| PCl₅ | Fosfor pentaxlorid | P⁵⁺ | Klassik anorganik TBP etaloni (gaz/suyuq fazada) |