🔌Konduktometrik tahlil — Birikmalar katalogi

12 ta kompleks birikma • Molyar o'tkazuvchanlik Λm • Ionlar soni • Verner nazariyasi isboti

← Konduktometriya
Elektrolit turi:
Verner guruhi:Verner klassik qatori (4)Xelat effekt guruhi (2)Anion kompleks guruhi (2)Kvadrat-tekis guruh (4)

[Co(NH3)6]Cl3

Geksatsianoferrat(III) xlorid

Luteo-kobalt (sariq)

Λm
432
S·cm²/mol
Ionlar soni:4
Elektrolit turi:1:3 elektrolit
Verner guruhi:Verner klassik qatori

[Co(NH₃)₆]³⁺ + 3Cl⁻

Barcha 6 ta NH₃ ichki sferada, 3 ta Cl⁻ tashqi sferada. Eng yuqori o'tkazuvchanlik.

M = 267.48 g/molBatafsil →

[Co(NH3)5Cl]Cl2

Pentaamminklorokobalt(III) xlorid

Purpureo-kobalt (binafsha)

Λm
340
S·cm²/mol
Ionlar soni:3
Elektrolit turi:1:2 elektrolit
Verner guruhi:Verner klassik qatori

[Co(NH₃)₅Cl]²⁺ + 2Cl⁻

1 ta Cl⁻ ichki sferada, 2 ta Cl⁻ tashqi sferada.

M = 250.44 g/molBatafsil →

[Co(NH3)4Cl2]Cl

Tetraammindiklorokobalt(III) xlorid

Praseo-kobalt (yashil)

Λm
250
S·cm²/mol
Ionlar soni:2
Elektrolit turi:1:1 elektrolit
Verner guruhi:Verner klassik qatori

[Co(NH₃)₄Cl₂]⁺ + Cl⁻

2 ta Cl⁻ ichki sferada, 1 ta Cl⁻ tashqi sferada.

M = 233.4 g/molBatafsil →

[Co(NH3)3Cl3]

Triammintxlorokobalt(III)

Neytral kompleks

Λm
0
S·cm²/mol
Ionlar soni:0
Elektrolit turi:Noelektrolit
Verner guruhi:Verner klassik qatori

[Co(NH₃)₃Cl₃]⁰

Barcha 3 ta Cl⁻ ichki sferada. Neytral molekula, ionlarga parchalanmaydi.

M = 216.36 g/molBatafsil →

[Co(en)3]Cl3

Tris(etilendiamin)kobalt(III) xlorid

Xelat kompleks (sariq)

Λm
430
S·cm²/mol
Ionlar soni:4
Elektrolit turi:1:3 elektrolit
Verner guruhi:Xelat effekt guruhi

[Co(en)₃]³⁺ + 3Cl⁻

3 ta en bidentat ligand — xelat effekt. Λm ≈ [Co(NH₃)₆]Cl₃ ga teng.

M = 343.52 g/molBatafsil →

[Co(en)2Cl2]Cl

Bis(etilendiamin)dixlorokobalt(III) xlorid

Xelat kompleks (binafsha)

Λm
250
S·cm²/mol
Ionlar soni:2
Elektrolit turi:1:1 elektrolit
Verner guruhi:Xelat effekt guruhi

[Co(en)₂Cl₂]⁺ + Cl⁻

2 ta en + 2 ta Cl⁻ ichki sferada, 1 ta Cl⁻ tashqi sferada.

M = 287.97 g/molBatafsil →

K3[Fe(CN)6]

Kaliy geksatsianoferrat(III)

Qizil qon tuzi

Λm
440
S·cm²/mol
Ionlar soni:4
Elektrolit turi:3:1 elektrolit
Verner guruhi:Anion kompleks guruhi

3K⁺ + [Fe(CN)₆]³⁻

Fe anion tarkibida, K⁺ tashqi sferada. 3:1 elektrolit.

M = 329.24 g/molBatafsil →

K4[Fe(CN)6]

Kaliy geksatsianoferrat(II)

Sariq qon tuzi

Λm
540
S·cm²/mol
Ionlar soni:5
Elektrolit turi:4:1 elektrolit
Verner guruhi:Anion kompleks guruhi

4K⁺ + [Fe(CN)₆]⁴⁻

Fe anion tarkibida, 4 ta K⁺ tashqi sferada. Eng yuqori o'tkazuvchanlik!

M = 422.39 g/molBatafsil →

K2[PtCl4]

Kaliy tetraxloroplatinat(II)

Kaliy tetraxloroplatinat

Λm
340
S·cm²/mol
Ionlar soni:3
Elektrolit turi:2:1 elektrolit
Verner guruhi:Kvadrat-tekis guruh

2K⁺ + [PtCl₄]²⁻

Pt anion tarkibida, 2 ta K⁺ tashqi sferada. Kvadrat-tekis geometriya.

M = 415.09 g/molBatafsil →

[Pt(NH3)6]Cl4

Geksamminplatina(IV) xlorid

Geksamminplatina(IV) xlorid

Λm
520
S·cm²/mol
Ionlar soni:5
Elektrolit turi:1:4 elektrolit
Verner guruhi:Kvadrat-tekis guruh

[Pt(NH₃)₆]⁴⁺ + 4Cl⁻

Pt⁴⁺ + 6 ta NH₃ ichki sferada, 4 ta Cl⁻ tashqi sferada. 1:4 elektrolit!

M = 415.09 g/molBatafsil →

[Pt(NH3)2Cl2]

Diammindixloroplatina(II)

Sisplatin (saraton dori)

Λm
0
S·cm²/mol
Ionlar soni:0
Elektrolit turi:Noelektrolit
Verner guruhi:Kvadrat-tekis guruh

[Pt(NH₃)₂Cl₂]⁰

Neytral molekula, ionlarga parchalanmaydi. Saraton dori vositasi.

M = 300.05 g/molBatafsil →

[Cu(NH3)4]SO4·H2O

Tetraammismis(II) sulfat monogidrat

Tetraammismis(II) sulfat (to'q ko'k)

Λm
340
S·cm²/mol
Ionlar soni:3
Elektrolit turi:1:2 elektrolit
Verner guruhi:Kvadrat-tekis guruh

[Cu(NH₃)₄]²⁺ + SO₄²⁻

4 ta NH₃ ichki sferada, SO₄²⁻ tashqi sferada. Jahn-Teller effekti.

M = 277.62 g/molBatafsil →

🏆 Verner qoidasi — Λm va ionlar soni bog'liqligi

Alfred Verner (1893, Nobel 1913) konduktometrik o'lchashlar orqali koordinatsion nazariyani isbotladi. U kobalt komplekslarining molyar o'tkazuvchanligini o'lchab, ularning turli xil ionlar soniga ega ekanligini ko'rsatdi.

1:1 elektrolit

2 ion

Λm ≈ 150-280

[Co(NH₃)₄Cl₂]Cl

1:2 elektrolit

3 ion

Λm ≈ 300-380

[Co(NH₃)₅Cl]Cl₂

1:3 elektrolit

4 ion

Λm ≈ 400-500

[Co(NH₃)₆]Cl₃

1:4 elektrolit

5 ion

Λm ≈ 500-580

[Pt(NH₃)₆]Cl₄

✅ Asosiy xulosalar

  1. Konduktometriya — ionlar sonini aniqlashning eng oddiy va ishonchli usuli
  2. Verner nazariyasini isbotlashda tarixiy ahamiyatga ega (Nobel 1913)
  3. Molyar o'tkazuvchanlik Λm — ionlar soniga to'g'ri proporsional
  4. Tashqi va ichki sfera ionlarini aniq farqlash imkonini beradi
  5. Kompleks sintezi, kinetikasi va izomer farqlash uchun yordamchi, ammo muhim usul